Noteer hier vragen, opmerkingen, reacties en suggesties voor de redactie van deze website. Klik daarna op 'Verzenden'.

Architectuur en 'andere' bouwwijzen in Nederland

• Vereniging VIBA
  Vereniging voor Integrale Biologische Architectuur. Voor iedereen die mens- en milieubewust bouwen en wonen een warm hart toedraagt: architecten, ervaringsdeskundigen, onderzoekers en andere geïnteresseerden. Vereniging VIBA stimuleert haar leden in hun streven naar een duurzame en gezonde woon-, werk- en leefomgeving. Bijvoorbeeld in de vorm van lezingen, workshops, cursussen en symposia.
  Vereniging VIBA is mede-uitgever van het kwartaal-vaktijdschrift Gezond Bouwen & Wonen.
  
  Een uitgebreide beschrijving van de geschiedenis van de VIBA, opgesteld door VIBA-grondlegger Peter Schmid, staat op de website.
  
  
  Vereniging VIBA, Postbus 357, 5680 AJ Best. E-mail: bestuur@vibavereniging.nl
  
  
  
  
• SVE (v/h VIBA Expo)
  
  'Zorg voor kwaliteit en gezondheid in de woonomgeving' is de kernactiviteit van de SVE.
  SVE is sinds 15 mei 2007 de nieuwe naam van voorheen Stichting VIBA Expo, sinds 1995 een zelfstandig onderdeel van de Vereniging VIBA..
  
  SVE wil haar doel bereiken door vraagstukken op het gebied van planontwikkeling, ontwerp en realisatie integraal te benaderen en daarbij ook de ontwikkelingen in de markt uitdrukkelijk mee te nemen, zonder zich daardoor te laten binden of belemmeren. SVE fungeert hierbij als neutrale, niet op winst gericht werkende partij, die signalen opvangt, interpreteert en doorgeeft aan de doelgroepen. De structuur van de SVE omvat vier productgroepen: Kennispunt, Bouwtrends, Expositie en Projecten.
  
  SVE heeft in Den Bosch Europa's grootste permanente expositie van duurzame en gezonde bouwmaterialen ingericht, zowel voor professionals, overheden als particulier consumenten. In drie grote hallen met een totaaloppervlak van ruim 2000 m2 presenteren zich zo'n honderd architecten, bouwbedrijven, producenten en dienstverleners. Groepen kunnen op afspraak een begeleide rondleiding krijgen. Er is een uitgebreide bibliotheek en in het Peter Schmid-auditorium vinden regelmatig lezingen en symposia plaats.
  
  Op de binnenplaats werd in 2005 door hoveniers van de vakgroep Wilde Weelde een ecologische tuin aangelegd; ook deze maakt nu deel uit van de expositie. Over deze tuin is een brochure beschikbaar.
  
  Openingstijden: maandag t/m vrijdag. Entree 8,50, incl. koffie/thee en audiotour. Vooraf altijd even bellen. Er is een 'filiaal' in Groningen: VIBA Noord.
  
  
  SVE, Veemarktkade 8, gebouw B, 5222 AE Den Bosch. 073-6216943, info@sveweb.nl
  
  
• Informatiepunt Duurzaam Bouwen
  Het Informatiepunt Duurzaam Bouwen (IP DuBo) is een onafhankelijke stichting met als hoofddoel het duurzaam bouwen in Noord Nederland te bevorderen. Het Informatiepunt is onderdeel van de stichting VIBA Noord in Groningen. In het pand aan de Hereweg 9 is een permanente expositie ingericht rond duurzaam en gezond bouwen, waar zo'n 50 exposanten hun producten en diensten presenteren. Daarnaast organiseert IP DuBo lezingen en excursies en publiceert 'Kluswijzers'.
  
  Open: maandag t/m donderdag van 09.00-12.30 uur.
  
  
  Informatiepunt Duurzaam Bouwen, Hereweg 9, 9725 AA Groningen. Tel. 050 5290910, e-mail:
  algemeen@ipdubo.nl

• Nederlands Instituut voor Bouwbiologie en Ecologie (NIBE)
  Advies-, onderzoeks- en ontwerpbureau voor milieuvriendelijk en gezond bouwen, wonen en werken, oftewel: duurzaam bouwen. Het instituut heeft drie divisies: Consulting, Research en Publishing. NIBE geeft een nieuwsbrief uit en eigen publicaties, waaronder zeer recent (2005) het 1500 pagina's tellende basisboek 'Duurzaam & Gezond Bouwen'.
  
  
  NIBE, Postbus 229, 1400 AE Bussum. 035-6948233, info@nibe.org
  
  
• Eco-Design, het bureau van leembouw-expert Sjap Holst, legt zich al sinds 1985 toe op bio-ecologisch en duurzaam bouwen. Het bureau streeft naar een symbiose tussen architectuur en kunst. Daarom worden, indien mogelijk, ook kunstenaars bij  (onderdelen van) projecten betrokken.
  
  
  Eco-Design, De Raadstraat 1, 5666 EA Geldrop. 040-2863792, eco-design@artchitecture.nl

• 2012 Architecten richten zich vooral op recycling van (bouw)materialen, het opknappen van panden in zelfbeheer en het bevorderen van zelfwerkzaamheid door bewoners. Dit bureau won in 2004 de Pendrecht Cultuurprijs.
  
  
  2012 architecten, Gerard Scholtenstraat 100 a-b, 3035 SR Rotterdam. 010-4671676, e-mail: info@2012architecten.nl
  
  
• Varne timmer- en aannemersbedrijf is een kleinschalig bedrijf, gespecialiseerd in verbouwingen en woningrenovatie. Varne kenmerkt zich door een zo  min mogelijk milieubelastende werkwijze,  klantgerichtheid, degelijkheid en duurzaamheid. De werkplaats is ondergebracht op een varend schip en is daardoor in het hele land inzetbaar.
  
  
  Varne v.o.f., Posbus 5093, 1380 GB Weesp. Tel. 06-51081321 of 06-30373285, varne@hetnet.nl

• InSitu Architecten (v/h Architectuurwerkplaats De Ruimte) werken op het gebied van architectuur, kunst en openbare ruimte. Het is een maatschap van architecten die in wisselende samenwerkingsverbanden werken aan ontwerpen, onderzoek, publicaties en/of manifestaties. Er wordt nauw samengewerkt met adviseurs op het gebied van constructie, geluid, instal latie, brandveiligheid, bouwfysica, kunst, meubelbouw, ecologi e en calculatie.
  In Situ is o.a. betrokken bij de ecologische verbouwing van woon-werkpand De Grote Pyr in Den Haag.
  
  
  In Situ architecten, Elandstraat 200, 2513 GX Den Haag. 070-3627698, info@insituarchitecten.nl 
  
  
• ORTA Nova legt zich toe op organische vormgeving, gezond bouwen, verbinding met mensen, beeldvormende werkmethoden en architectuur met levensbevorderende kwaliteiten. Architectenbureau van Peter van der Cammen.
  
  
  ORTA Nova, Dijnselburgerlaan 3,  3705 LP Zeist. 030-6992440, info@ortanova.nl
  
  
• Qenep architectuur en productontwikkeling is - evenals InSitu - in 2005 voortgekomen uit voormalige Architectuurwerkplaats De Ruimte. Binnen Qenep wordt gewerkt aan een fusie van architectuur, productontwikkeling en ecologische bouw. Bij het kantoor is ook een werkplaats voor de zelfbouw van tegelkachels ('bergkachel'). Qenep is betrokken bij de ecologische verbouw van woon-werkpand De Grote Pyr in Den Haag.
  
  
  QENEP, Zwaardstraat 16, 2584 TX Den Haag. 070-3060927, s.veldhuisen@qenep.nl        

• Architectenbureau Kwa (voorheen Rataplan Architecten), was onder andere betrokken bij de verbouwing van de paviljoens 1 en 2 van het WG-terrein in Amsterdam .
  
  
  Architectenbureau Kwa, Jianho Kwa, Eerste Helmersstraat 17h, 1054 CX Amsterdam. 020-6839618, ab@kwajh.nl

• Bureau ArchiService van bio-ecologisch architect Renz Pijnenborgh, was en is betrokken bij tal van ecologische nieuwbouwprojecten, zoals bij de realisering van de MW-2 projecten in Den Bosch.
  
  
  ArchiService, Hooipolder 18, 5235 VM Den Bosch. 073-6415709, archiser@euronet.nl

• Architecten- en ingenieursbureau Kristinsson was onder andere betrokken bij de realisering van  'minimum-energiewoningen' in Schiedam (1984) en meer recent (2004) bij de totstandkoming van ecologisch nieuwbouwproject De Kersentuin in Leidsche Rijn (Gem. Utrecht).
  
  
  Bureau Kristinsson, Noordenbergsingel 10, 7411 SE Deventer. 0570-615035, w.welmer@kristinsson.nl
  
  
• Het bureau van Frans van der Werf legt zich toe op organische architectuur en stedenbouw. Trefwoorden: mens centraal, procesmatig, bio-ecologisch en natuur verbonden.
  
  
  Ir Frans van der Werf, Tolweg 12, 2042 EL Zandvoort. 023-5735257, architect@vdwerf.nl
  
  
• Architectuurstudio Enno Wiersma  (Amsterdam) hanteert een ecologische en holistische benadering, waarbij oa. gebouwd wordt met klei, leem en strobalen. Dit bureau hodt zich ook bezig met het ontwerpen van earthships en verzorgt af en toe workshops.
  
  
• ORIO Architecten bna bouwt met natuurlijke en gezonde materialen (stro, aarde, hout) die op een harmonieuze, speelse en vreugdevolle manier worden toegepast. Architect Michel Post ontwierp o.a. de vijfhoekige woningen in het cohousing-project Pentakel in Zeewolde en ontwierp en vierlaags strobalenhuis in Kampen. Michel Post is tevens secretaris van Werkgroep Strobouw Nederland.
  
  
  Michel Post/ORIO, Pauwenkamp 45, 3607 GC Maarssen, 0346-551981, info@purplex.nl   

• Architectenbureau Vortex in Groningen legt zich toe op duurzaam bouwen, organische architectuur en woon/zorgprojecten.

• BEAR Architecten in Gouda heeft veel ervaring met duurzaam bouwen met toepassing van passieve en actieve zonne-energie.

• Architectenbureau Schildpad en Vrienden in Rotterdam legt zich toe op inspirerende architectuur vanuit een mens- en milieuvriendelijke visie. Is o.a. ontwerper van een milieuvriendelijke cataloguswoning (de Nul-energiewoning). Dit ontwerp won in 2003 de (gedeelde) eerste prijs in een Novem-wedstrijd.
  
  
• Architect Eva Stache ontwierp het Tangram-huis , een flexibele en energieneutrale cataloguswoning. Ook dit ontwerp won in 2003 de (gedeelde) eers te prijs in een Novem-wedstrijd.
  
  
  Stache architect, Strekel 55, 1511 KJ Oostzaan. Tel. 075-6846594, postmaster@stache-architect.nl
  
  
• Stichting PassiefHuis Holland  wil via samenwerking de in het buitenland ontwikkelde passiefhuistechniek ook in Nederland toepasbaar maken.
  
  
• Azimut bouwbureau van Passiefhuis-specialist Clarence Rose, heeft zich gespecialiseerd in energie-efficiente renovatie en 'Passief bouwen'.
  
  Wat is een PassiefHuis?>>>
  
  
• Waarom zou je in een goed geïsoleerde woning nog een volledige cv-installatie aanleggen? De gaskachel is weer terug in de ZonneHaardWoning. In Valkenburg (ZH) staan 31 'proef'woningen. Een concept van de TU Delft en adviesbureau BOOM/S/I.
  
  
• Architect/docent Hajo Schilperoort doet ook veel onderzoek naar innovaties. Thema's: gezondheid & daglicht, vergroening van de stad, duurzaamheid door aanpasbaarheid, bouwkosten en betaalbaarheid, passiefhuizen en kaswoningen. Hij is verbonden aan architectenbureau A Studio in Eindhoven.
  

• Architectenbureau Alberts & Van Huut werd in 1963 opgericht door Max van Huut en (wijlen) Ton Alberts. Zij specialiseren zich in organische (antroposofische) architectuur, stedenbouw en interieur. Het internationaal werkende bureau verwierf wereldwijd bekendheid door het ontwerp van het opvallende hoofdkantoor van ING in Amsterdam-zuidoost en andere prestigieuze organische bouwwerken. 
  
  Over de architectuur van Alberts en Van Huut maakte Janneke Monshouwer in 2006 de prachtige film 'Vijfsterren Monument'.
  

• Ir. Peter van Gerwen architecten (Amersfoort) bureau voor energie-ontwerp, architectuur en stedenbouw, heeft flink wat ervaring met duurzame (steden)bouw.

• Stichting Ecologisch Bouwen is een initiatief van Architectenbureau Jaap van der Laan BNA, Eva van Panhuys & Rob Bais architecten BNA en adviesbureau Mobius Consult bv. Deze bureaus hebben inmiddels hun sporen verdiend op het vlak van milieubewust en duurzaam bouwen.
  
  
• Op het Pioniersveld in de ecologische wijk EVA-Lanxmeer in Culemborg bouwde Jan Tempelman zijn milieuvriendelijke kunstenaarswoning, boordevol slimme energiebesparende technieken.Hij houdt hierover een uitgebreide website bij.
  
  
• 

  Grotenbreg Architecten richt zich op duurzaam,  klimaatneutraal en energiezuinig bouwen.

  Architect Willem Grotenbreg (Warnsveld) ontwierp een (prijswinnend) rijtje van zes  twee-onder-een-kap serrewoningen in Zelhem.
  
  
• Daan Bruggink / Orga Architect zoekt in zijn werk naar de raakvlakken tussen natuur en architectuur en bouwt (dus) bij voorkeur met natuurlijke materialen: ecologisch en duurzaam.
  
  
• Vedisch bouwen is de term voor een bouwwijze van gebouwen die zijn ontworpen in overeenstemming met de natuurwet. Het concept komt van Maharishi Sthapatya Veda. Meer >>>
  
  
• Op de Hellendoornse berg in Olst (Ov) bouwt Lex Schra een boomstamhuis, opgetrokken uit inlands hout. Naast boomstammen zijn ook diverse sloopmaterialen toegepast, evenals schapenwol, gemalen puin en grassen en sedums. Het bouwproces is te volgen via zijn website
  
  

Autarkisch bouwen en wonen

• Wat is autarkie? Klik hier voor een uitleg.
  
  
•  Heel veel links op Autarkischwonen.startpagina.nl
  
  
• Ir. Jan Husslage bouwde in Steenwijk (Ov.) zelf een super-ecologische woning, voornamelijk uit inands hout en tweedehands bouwmaterialen. Bekijk de weblog van Husslage. In maart 2008 werd de woning op last van de gemeente afgebroken, formeel 'wegens overschrijding van de bouwtermijn'. Het huis bevatte allerlei ecologisch / technische slimmigheden om het energieverbruik te minimaliseren.  Meer  >>>
  
  
• Architectenbureau Cladder (voor een humane leefomgeving), ontwikkelde een concept voor de 'autarkische woning': zoveel mogelijk zelfvoorzienend op het gebied van energie, water en afvalverwerking. kacladder@planet.nl
  
  
• Kees de Kraker en Willy Briknksma ontwierpen de Eco-Iglo - voor energieneutraal wonen (of werken) in een koepelvormig huis op het land of op het water.
  Een project van Intact-Ecodesign in Diemen
  
  
• Bijna autarkisch, met sedum bedekt ecologisch woonhuis/atelier in Hoek (Zeeuws-Vlaanderen)
  

• Edwin Deen studeerde af op een ontwerp voor autarkisch wonen op het water
  
  
• Dennis Moet schreef het boek 'Autarkie'. Over zelfvoorzienende woonwerklandschappen.
  
  
• De GeWoonboot is een demonstratiemodel van een compleet autarkische woonboot die voorziet in zijn eigen elektriciteit, warmte en water (zuivering).
      
  
• Ook permacultuur bevat veel autarkische elementen
  
  

  ---

  Earthships
  

• Nederlandstalige Earthship-startpagina >>>
  
  
• 
• Een 'earthip' ('aardehuis') is een uit natuurlijke materialen gebouwde woning die zoveel mogelijk zelfvoorzienend is. Het concept is van de Amerikaanse architect Michael Reynolds. Zijn geliefde bouwmaterialen zijn: met aarde gevulde oude autobanden, lege glazen flessen en blikjes, in combinatie met leem. Wat is een earthship? >>>
  
  
  
• Stichting Owaze is de Nederlandse tak van Earthship Biotecture (VS). Owaze propageert en stimuleert de bouw van zelfvoorzienende (autarkische) woningen en andere bouwwerken die voornamelijk zijn opgetrokken uit afvalmateriaal (autobanden, blikjes, etc.), in combinatie met aarde. Deze bouwwerken, een idee van Michael Reynolds, worden 'earthships' genoemd.
  Stichting Owaze verzorgt lezingen en organiseert praktijkcursussen en excursies naar bouwprojecten in Europa.
  
  
  Stichting Owaze, Postbus 910, 3000 AX Rotterdam. 010-4627348, info@owaze.nl
  
  
• Tot nu toe zijn vooral in de Verenigde Staten al tientallen fascinerende earthship-projecten gerealiseerd. In Europa zijn earthships gebouwd of in ontwikkeling in o.a. België, Groot-Brittannnië, Schotland, Spanje en Zweden.
  
  
• In 2007 werd op Centrum Wilgenhoeve in Exmorra (Friesland) gestart met de bouw van het eerste (experimentele) earthship in Nederland, ontworpen door permacultuur-expert Ishy Crosby.
  
  
• Woningstichting SWZ in Zwolle gaf in 2008 opdracht voor de bouw van een earthship in de Nooterhof. Dit is het eerste ontwerp van Michael Reynolds, dat in Nederland is gerealiseerd. Reynolds en zijn team bouwden zelf ook mee. In juni 2009 werd dit earthship officieel in gebruik genomen als theehuis. Filmpje over de bouw
  
  
• In Deventer is een serieus initiatief voor de bouw van een wijkje met twintig zelfvoorzienende earthships, gecombineerd met een aantal daarmee verbonden projecten en ondernemingen.
  Vereniging Aardehuis Oost-Nederland
  
  
• Architect Enno Wiersma gaat op een eilandje bij landgoed De Oase in Nieuwland, bij Leerdam een earthship bouwen. Aan de bouw gaat een serie experimentele workshops vooraf, vanaf april 2009.  Meer >>>
  
  
• Klik hier om te zien welk materiaal er in de bibliotheek van Omslag aanwezig is over 'earthships'.
  
  
• HeuvelWonen.nl is een kennisplatform waar erg veel  informatie en ervaringen met betrekking tot  aardebedekt wonen en bouwen te vinden is.
  
  
  
• De Twaalf Ambachten (DTA) ,
  centrum voor ecologische technieken, heeft op de eigen locatie in Boxtel een half-onderlandhuis gebouwd, en er zijn plannen ontwikkeld voor de realisatie van geschakelde (recreatieve) stiltewoningen.
  Klik hier voor meer over deze woningen.
  
  Enkele andere specialisaties van DTA zijn: stralingswarmte (tegelkachel), helofytenfilters, GFT-toiletten ('nonolet') en elektrische stadsauto's. Op het terrein is een zelfbouw instructiewerkplaats waar particulieren hun eigen tegelkachel kunnen bouwen. Op sommige vrijdagen en eens per maand op zaterdag kunnen geïnteresseerden terecht met hun vragen (wel vooraf aanmelden!) en op afspraak zijn rondleidingen en excursies mogelijk.
  De Twaalf Ambachten brengt elke drie maanden een nieuwsbrief uit, en rond verschillende thema's zijn praktische werkmappen en boeken verkrijgbaar.
  
  
  De Twaalf Ambachten, Mezenlaan 2, 5282 HB Boxtel. 0411-672621 ('s middags), info@de12ambachten.nl
  
  
• Architectenbureau KWSA ontwierp ondermeer in de ecologische nieuwbouwwijk EVA-Lanxmeer in Culemborg zes kaswoningen.
  

  
  
  Nieuwe kaswoningen in die wijk zijn in ontwikkeling.
  
  
• Wageningse onderzoekers ontwikkelde n de Watergy : een waterzuinige kas speciaal bedoeld voor gebruik in droge gebieden (bijv. de Sahara). De kas heeft een gesloten systeem waardoor er minder water verloren gaat.
   
  
• Het InnovatieNetwerk ontwikkelde een nieuw concept voor vernieuwend duurzaam bouwen: de Zonneterp. Een symbiose tussen stad en platteland: een combinatie van een glastuinbouwkas en woningen. 
  
  
• Ruimten koelen met behulp van planten? Het Duitse Architectenbureau Log Id is er enthousiast over. Lees hier het inerview met twee 'groene planten'-architecten van Architectural Green Solar Networks (AGSN)

• Stichting Demotech ontwikkelt eenvoudige en 'democratische' technologieën , voor toepassing in Nederland en daarbuiten. O.a. (water)putten, keukenunits, transportmiddelen en de beroemde touwpompen. De werkplaats is gevestigd in Het Landbouwbelang in Maastricht.
  
  
  Demotech - design for self-reliance, Postbus 303, 6950 AH Dieren. 043-3561623, info@demotech.org
  

• Het Centrum Ondergronds Bouwen (COB) genereert, verrijkt en verdeelt kennis over ondergronds ruimtegebruik en ondergronds bouwen. Het COB geeft een eigen magazine uit: COB Nieuws. Architect Ernst von Meijenfeldt, verbonden aan Buro3 architecten, schreef het boek 'Verborgen ruimte', over de ontdekking van ondergrondse architectuur.
  
  
• Leven op daken geeft informatie over grootschalige, professionele toepassing van 'gebruiksdaken': sedum-, vaste planten-, heester-, parktuin- en parkeerdaken. Tweemaal per jaar verschijnt hierover een tijdschrift.
  
  
• Van Vliet Daktuinen legt zich toe op de aanleg van daktuinen en grootschalige groenprojecten 'op niveau'.
  

• Het Informatiecentrum Eigen Bouw (ICEB) fungeert als vraagbaak voor particulieren en woonprofessionals met interesse in particulier opdrachtgeverschap.
  Helpdesk: 0900-2666777 (€ 0,15 per minuut). In mei 2004 opende in Almere het Servicepunt Eigen Bouw Almere (SEBA).
  
  
• Op de website van het Servicepunt Eigen Bouw Almere is het handboek 'Een huis op maat... ook voor u?' te downloaden. Over particulier opdrachtgeverschap voor (bijna) ieder inkomen.
  

• Stuurgroep Experimenten Volkshuisvesting stimuleert en werkt aan innovaties op het brede terrein van bouwen, wonen en leefomgeving. Bij de uitvoering van meerjarige experimenten programma's en voorbeeld­projecten werkt de SEV samen met partners uit het veld: woningbouwers, gemeenten, projectontwikkelaars, zorginstellingen en betrokken burgers. De SEV geeft een (gratis) kwartaalblad uit: 'Het Experiment' en een elektronische nieuwsbrief.
  
  
  SEV, Postbus 1878, 3000 BW Rotterdam. 010-2825060, sjoerdsma@sev.nl
  
  
• De Solid House Foundation heeft als doel een duurzame ontwikkeling voor huisvesting te realiseren voor lage inkomensgroe pen in ontwikkelingslanden. Hiertoe is een betonnen koepelwoning   ('Solid House') ontwikkeld. De doelgroep  leert zelf hun eigen huis te bouwen met lokaal ingekochte materialen, waarbij het  geld zoveel mogelijk wordt gefinancierd door lokale banken.
  
  
  Solid House Foundation, F.C. Dondersstraat 29, 3572 JB Utrecht. 030 2710928, info@solidhouse.nl
  
  
• De Smart Shelter Foundation zet zich wereldwijd in voor het verbeteren van de levensomstandigheden van de
  allerarmsten op het gebied van
  huisvesting, sanitaire voorzieningen en hun directe leefomgeving. (Her)gebruik van afvalmaterialen, ecologie, duurzaamheid en zelfwerkzaamheid zijn belangrijke aspecten. Een project van architect Martijn Schildkamp, info@smartshelterfoundation.org
  
  Klik hier voor de website.
  
  
• Architecture for Humanity is een wereldwijd werkende non-profitorganisatie die architectonische oplossingen zoekt voor humanitaire crises. De aangesloten architecten werken pro-deo en creëerden samen met de Creative Commons de 'open source architecture'.
  Over het werk van Architecture for Humanity verscheen in 2006 het boek 'Design Like You Give a Damn'.
  
  
• Habitat for Humanity richt zich op de bouw en renovatie van huizen in ontwikkelingsgebieden, met als doel een veilige thuisbasis en een hoopvolle toekomst bieden aan kansarme mensen. De toekomstige huiseigenaren helpen zelf mee bij de bouw. De bouwkosten worden niet als gift maar als renteloze lening vertsrekt.  Voor de benodigde kosten voor het huis wordt geen gift maar een renteloze lening verstrekt. De basis voor de organisatie werd dertig jaar geleden in Amerika gelegd. In totaal heeft Habitat for Humanity inmiddels 225.000 huizen gebouwd, waardoor één miljoen mensen een veilig dak boven het hoofd hebben. In Nederland is Habitat for Humanity sinds 1993 actief.
  
  
• In het Friese Mildam bouwt ecologisch kunstenaar en architect/filosoof Louis le Roy al sedert 1983 aan zijn Eco-kathedraal: een interactie tussen cultuur en natuur.
  
  Klik hier voor meer over de visie en de projecten van Louis Le Roy
  
  
• In 2006 publiceerde Manja van Herpen haar scriptie 'Ecologische kunst - exploitatie van ecologische processen als kunstuiting' op internet. Ook in deze scriptie is veel aandacht voor het werk van Louis le Roy.

Ecologische bouwmaterialen

• Voorlichting en advies
• Bouwbedrijven, producenten en leveranciers
• Tweedehands materialen
• Bouwen met stro(balen) en leem
  

Voorlichting en advies

• Informatiepunt voor Duurzaam Bouwen in Groningen:  DuBo-Groningen
• Platform Duurzaam Bouwen in Drenthe: DuBo Drenthe
• Centrum voor Duurzaam Bouwen in Limburg: DuBo Limburg
  
• Vakfederatie Rietdekkers (rieten daken, etc.) 
• VIBA Expo, Den Bosch 
• De Kleine Aarde, Boxtel 
• De Twaalf Ambachten, Boxtel
  
  
• Hier vindt u informatie over de duurzame, Europese houtsoort 'robinia' (acacia).

Bouwbedrijven, producenten en leveranciers

• Biologisch Bouw Collectief, Riel (N.B.)
  
  
• Timmer- en aannemingsbedrijf V.O.F. Varne (varende werkplaats, gespecialiseerd in milieuvriendelijk verbouwen)
  
  
• Demotech - design for self-reliance (Maastricht)
  
  
• Dubomat, Groningen en Rucphen (ecologische bouw- en isolatiematerialen, EPDM-folie, gras- en sedumdaken, leemstuc)
  
  
• Eco-Design (Sjap Holst), Geldrop (leembouw, ook cursussen en samenwerking met kunstenaars).
  
  
• Hiro Natuurlijk Wonen, Vogelenzang (NH): leverancier van ekologisch duurzame (isolatie)materialen en Europees (hard)hout. Organiseert ook workshops over deze materialen, evenals ambachtelijke cursussen.
  
  
• Ekogras, Zaltbommel (gras-, sedum- en andere vegetatiedaken)
  
  
• Mekelenkamp dakbegroening (Nieuwleusen)
  
  
• Leven op daken (magazine over daktuinen en -terrassen en parkeerdaken - 2 x per jaar)
  
  
• Help de Hennep (veel over toepassing van hennepvezels)
  
  
• HempFlax (isolatie- en bouwmaterialen uit natuurlijke hennepvezel
  
  
• Boek: Building with hemp
  
  
• Finn-logs, Vlijmen (duurzaam houten systeemhuizen - ook zelfbouw)
  
  Bouwen met stro(balen)
  
  
• Strobouw Nederland , werkgroep van de VIBA die fungeert als platform voor iedereen die zich met  strobouw bezighoudt. De werkgroep organiseert ook af en toe excursies. De website geeft goede (technische) informatie en foto's van gerealise erde projecten en biedt een overzicht van strobouwprojecten in Nederland.
  
  
• Klik hier voor een overzichtspagina van strobouw projecten in Nederland en andere landen.


• RAMstrobouw Kunstenaarscollectief met als doel: het ontwikkelen en toepasbaar maken van strobouwtechnieken in woon/werkpanden en leefruimtes in brede zin. Tevens voorzitter van de landelijke werkgroep Strobouw.
  
  
• Tuvalu Strobouw gebruikt prefab stro-elementen in damp open houtskelet constructies. Bouwde o.a. een vijflaags strobalenhuis in Amsterdam-IJburg.
  
  
• Een groep vrouwen in Nederland legt zich toe op het bouwen met strobalen: de Strobouw Vrouwen. Contactpersonen: Cai van Hoboken: 06-45490175, e-mail: caistro@zonnet.nl en JOYze, yoztibet@xs4all.nl 
  
  
• Een van de strobouw-vrouwen (Leontine) bouwde in 2001 in het Mierenbosch in Wageningen haar eigen strobalen 'vault'. Helaas werd dit super-milieuvriendelijke (maar illegaal gebouwde) huis in 2006 afgebroken. Maar er is nog een zeer informatieve website en tijdens de bouw werd een video opgenomen.
  
  
• Architect Enno Wiersma ontwierp o.a. een strobalenwoning voor senioren in Haaften. Verzorgt ook workshops.
  
  
• ORIO Architecten Bureau voor bio- en ecologische architectuur, gespecialiseerd in hergebruik van materialen en bouwen met stro, leem en hout. Architect Michel Post van ORIO is ook secretaris van de Werkgroep Strobouw.
  
  
• In de nieuwe woonwijk Het Onderdijks ten zuiden van  Kampen, wordt in 2009 gestart met de bouw van een vierlaags strobalenhuis. Opdrachtgever en architect (Michel Post) lieten zich inspireren door het ontwerp ‘Falling Water’ van architect Frank Lloyd Wright.
  Volg de ontwikkelingen via de website >>>
  
  
• Zie ook de zeer informatieve website van de Werkgroep Strobouw in België
  
  
• Casa Calida vzw fungeert in België platform voor strobalenbouw. Ook uitgebreid cursusaanbod voor bouwen met houtskelet, stro, leem en wilgentenen. Voor zelfbouwers en professionals.
  
  
• Kijk hier welk informatiemateriaal over strobouw aanwezig is in de bibliotheek van Omslag in Eindhoven
  
  
• Euroleem Amsterdam  (stro- en leembouw, oa. leemstuc en warmtewanden)
  
  
• Eco-Design (Sjap Holst, Geldrop). Specialist in (stro)leembouw - ook cursussen en samenwerking met kunstenaars
  
  
• Klusbedrijf Rob Dane richt zich op creatief bouwen, o.a.: binnen- en buitenmozaieken, keukens en badkamers, leembouw en houtwerk, leembouw workshops en bouwen in mexicaanse stijl. Werkt ook samen met Cobsolutions.
  
  
  Rob Dane, Kerkring 30, 3255 AH Oude-Tonge. Tel. 0187-641273, e-mail: robdane@wanadoo.nl
  
  
• Building Traditions is het bedrijf van Christo Markham. Hij legt zich meer en meer toe op het buiten creatief bouwen met leem, zoals houtgestookte bakovens en buitenhaarden met zitelement, lemen tuinmuren en stook-/barbecueplaatsen. Verzorgt ook workshops leembouw voor buiten, soms samen met Rob Dane. En workshops op verzoek. Klik hier voor fotoreportages
  
  
  Building Traditions, Egelantierstraat 19, 741 TR Schagen. Tel. 0224-298729, e-mail: info@buildingtraditions.nl
  
  
• De Groningse architect Ebel Glastra heeft veel ervaring met (buiten) bouwen en vormgeven met leem. Op zijn website een stap-voor-stap fotoreportage van het bouwen van een buitenoven. Hij verzorgt ook lezingen workshops.
  
  
• Ecologisch Bouwen Zutphen is gespecialiseerd in leem en tadelakt. Ook workshops, verkoop en renovatie.
  
  
• Hout-Leem (klusbedrijf gespecialiseerd in bouwen met hout en leem)
  
  
• Leembouw Nederland, Amsterdam (stro en leem) 
  
  
• Topleem (leemstucmaterialen voor wanden en plafonds, modulaire leemelementen en scheidingswanden)
  
  
• Treepein Leembouw (ontwerp, materialen, bouwen van lemen fin-ovens. Ook workshops)
  
  
• Leem.startpagina.nl

Tweedehands bouwmaterialen

• Kringloopbouwmaterialen.nl is een website met aanbod van gebruikte, oude en historische of antieke bouwmaterialen. Een initiatiatief van Stichting Milieunet.
  
  
• De Bouwcarrousel is gespecialiseerd in duurzaam slopen, revisie en hergebruik. Ook advies bij milieubewuste verbouw en ecologisch woningontwerp.
  
  
• Rene Houtman (bouwen met oude bouwmaterialen)
  
  
• Plusfour Milieubouw is een timmer- en onderhoudsbedrijf voor de particuliere en de zakelijke markt. Gestreefd wordt naar zoveel mogelijk toepassing van natuurlijke en biologische afbreekbare materialen en recycle kunststoffen.
  
  
• Ontwerpbureau Tussen Ruimte Experimenteel hergebruik na duurzaam en selectief slopen.
  Voorbeeld: Puingaaf
  
  
• Recyclicity Doel: bevorderen van hergebruik van afvalmaterialen voor bouwprojecten. Een project van 2012 architecten
  
  
• Reststoffenbeurs: intermediair met databank voor vraag en aanbod van materialen en reststoffen.
  
  
• Kijk voor vraag en aanbod van restmaterialen uit de bouw bij architectenwerk/bouwbank
  
  
• Internetsite Martkplaats.nl (vraag en aanbod in allerlei categorieën

Duurzame energie, water- en energiebesparing

• Voorlichting en advies
• Installatiebedrijven en producenten
• Ervaringen van een zonnestroom-gebruiker
• Zelfbouw van kleine windmolens
  
  

Voorlichting en advies

• Organisatie voor Duurzame Energie (ODE) Vereniging ODE stimuleert al ruim 25 jaar de toepassing en het zorgvuldig gebruik van duurzame energie. Binnen de vereniging werken particuliere producenten van duurzame energie, alleen of in coöperatief verband met elkaar samen. ODE stimuleert onder andere het opzetten van particuliere zonne-energie (PV-)verenigingen en wind-energiecoöperaties
  
  De vereniging brengt tweemaal per jaar het ledenmagazine ODE Bode uit.
  
  
  Vereniging ODE, Postbus 750, 3500 AT Utrecht. 030-2769224.
  
  
• Vereniging Holland Solar Nederlandse branche-organisatie voor zonne-energie (zowel zonlicht als zonnewarmte). Naast het onder de aandacht brengen van de activiteiten en producten van de aangesloten leden biedt Holand Solar ook uitgebreide informatie over de mogelijkheden van het toepassen van zonne-energie in Nederland. Een uitstekend oriëntatiepunt met tal van praktische doorverwijzingen!
  
  
  Holland Solar, Korte Elisabethstraat 6, 3511 JG Utrecht. 030-2328008, hollandsolar@hollandsolar.nl
  
  
  
• GEZEN - stichting ter bevordering van Grootschalige Exploitatie van Zonne-Energie. Weblog met erg veel informatie over o.a. Concentrated Solar Power (CPS, zonnespiegels en -schotels, etc. Hun motto: 'Zon is de toekomst!'
  
  
  Stichting GEZEN, Nieuwe Kerkhof 30a, 9712 PW Groningen. Tel: 050-3142287.
  
  

• Solar Access
  Dit is de opvolger van de Vereniging Zonnestroom. SolarAccess verkoopt (via Stroomwerk Energy BV) doe-het-zelf zonnestroomsystemen aan particulieren. Ze geven advies op maat en kunnen desgewenst de zonnepanelen ook (helpen) installeren. Op hun website is duidelijke informatie verzameld.
  
  
  SolarAccess bv, Postbus 388, 7400 AD Deventer. 0570-658542, info@solaraccess.nl
  
  
  
• In de tuin van Omslag in Eindhoven werd in het voorjaar van 2005 een pergola gebouwd, met op het dak vier zonnepanelen. Binnen in de gang kwam een display, waar de energie-opbrengst kan worden afgelezen, evenals de in totaal bespaarde CO2-uitstoot. Dit netgekoppelde systeem werd geleverd en geinstalleerd door SolarNRG.  Klik hier voor foto's!
  
  
  
• NEW NRG stimuleert het oprichten van particuliere energiemaatschappijen voor duurzame energie. Biedt advies, voorlichting en ondersteuning.
  
  
  NEW NRG, IJsbaanpad 64a, 1076 CW Amsterdam, 06-54723019, e-mail: info@newnrg.nl
  
  
• Kijk ook op de thema-websites 'energie' en 'zonne-energie' van Startpagina.nl
  
  
• Tom Mertens bouwde zelf een kleine zonnestroominstallatie. Op de website van De Twaalf Ambachten beschrijft hij uitgebreid hoe hij dat deed. Klik hier.
  
  
• Floris Wouterlood houdt een zeer uitgebreide website bij over alles wat met zonnestroom te maken heeft: installatie, kosten & baten, subsidies, nieuwtjes en veel praktische informatie, technische tips en nuttige doorverwijzingen.
  Ook zelfbouw, tweedehands panelen, eigen ervaringen, etc.
  

• Een uitgebreid verslag van praktijkervaringen met en opbrengsten van een particulier netgekoppeld zonnestroom systeem staat op de website Polder PV.
  Hier houdt Peter J. Segaar in Leiden ook zijn persoonlijke bevindingen en een zonne-logboek bij.
  
  
• In 'Stad van de zon' in Heerhugowaard (NH) staat de Isozerowoning: een meet- en demonstratiewoning die extreem energiezuinig is ontworpen.

• AB Biomass levert kleinschalige biomassaprojecten met een energieverbruik van 100.000 à 500.000 kubieke meters aardgas per jaar.
  
  
  AB Products, Bas de Jong, Postbus 1111, 3500 BC Utrecht. Tel. 06-41483137, b.dejong@abproducts.nl
  
  
• H-Energiesystemen B.V. in Swifterbant specialiseert zich in windturbines, zonnebuizen, volhouten huizen, waterzuivering met planten, waterkrachtsystemen en elektrische auto's.
  
  
• Website over duurzaam bouwen en verhouwen van het Ministerie van VROM
  
  
• Website van SenterNovem - Agentschap voor duurzaamheid en innnovatie
  
  
• Individuele consumenten kunnen voor algemene informatie en met vragen over duurzame energie ook terecht bij Milieu Centraal: 0900-1719 (15 cpm) www.milieucentraal.nl
  

Installatiebedrijven en producenten

• Ecofyt (afvalwaterzuivering d.m.v. helofytenfilters)
  
• Pure Milieutechniek (in België) heeft zich gespecialiseerd in afvalwaterzuivering met de kracht van de natuur.
  
• Ecosave (waterbesparende producten voor kraan, douche en wc. Ook regenwatergebruik)
  
• Water besparen en afvalwater zuiveren (oa. het waterloze toilet, waterbesparende douchekoppen en  helofytenfilters)
• Kilian Water (regenwatersystemen en helofytenfilters)
• Biorock afvalwaterzuivering
  
• Twebo Tubes bv (warmtepompen en regenwatersystemen)
• Stichting WTA (warmteterugwinning uit afvalwater)
  
  
• Argex (geëxpandeerde kleikorrels)
  
• Doscha b.v (isolatie d.m.v. 
  schapenwol)
• Drowa (bodemisolatie met chips gemaakt uit gerecycled polystyreen)
• HempFlax (isolatie- en bouwmaterialen uit natuurlijke hennepvezel)
• Isoschelp (vloerisolatie door middel van schelpen
• Isovlas (isoleren met 100% natuurlijke vlas)
• Pavatex (dak- en wandisolatie. waterkerend en  dampdoorlatend isolatiesysteem)
  
• Recapan (dak-isolatie en bestaande daken duurzaam na-isoleren) 
• Tonzon (vocht- en warmte-isolatie in vloeren, muren en daken
• De Twaalf Ambachten (voorbeelden van o.a. energie- en waterbesparende technieken en maatregelen)
• VIBA Expo in Den Bosch (permanente expositie)
• Warmteplan bv (verwarming en isolatie)
  

• DBCOM (regenwatersystemen, zonnepanelen, windmolens en energiebesparing(sadviezen)
  
• Ecofys (adviezen op het gebied van ergiebesparing en duurzame energie
• REZO bv (water- en zonnesystemen, regenwaterbenutting en -infiltratie, zonneboilers)
• Solar NRG (zonnepanelen en -collectoren en windturbines)
  
• Solar Market (zonne-energieproducten en -systemen, tevens internetwinkel met 'snuffelhoek')
• Solarpower (zonnepanelen)
• Stroomwerk Energy bv (zonnepanelen en doe-het-zelfsystemen voor particulieren)

Milieubewuste woninginrichting

• Milieu Centraal (voor consumentenvragen op milieugebied)
• Gezondwonenweb (gezond binnenklimaat)
  

• Sari WereldModeWinkels (mens- en milieuvriendelijke stoffen, filialen door heel Nederland. Import via Fair Trade)
  
  
• De Bundel: keten van winkels voor natuurlijk wonen, met filialen in Nijmegen, Arnhem en Rotterdam
  
  
• Nina Elshof Woonadviesbureau (Feng Shui)
  
  
• Bloooms (bamboe board meubelen van ontwerper Paul Bloemers)
  
  
• Bernhagen Natuurkeukens in Zeist ontwerpt en maakt ecologische keukens van massief inlands hout, afgewerkt met Auro natuurproducten
  
  
  
• Tweedehands meubels en -inrichting:
  
  Branchevereniging Kringloopbedrijven in Nederland biedt een overzicht van kringloopwinkels verspreid over heel Nederland, die bij die vereniging zijn aangesloten aangesloten waaronder ook de winkels Het Goed. (Lang niet alle kringloopwinkels worden hier vermeld!).
  
  Denk ook aan Emmaus-winkels en de Weggeefwinkels
  
  Kijk ook op de pagina 'Ecologisch leven en kritisch consumeren!'
  
  
• Op zijn website geeft Jan Juffermans (verbonden aan De Kleine Aarde) een beschrijving van de maatregelen die hij in zijn rijtjeswoning in Boxtel heeft getroffen om huis en tuin zo duurzaam mogelijk te maken.
  

Ontwerpers en leveranciers van ecologisch interieur

• Atelier Jan Franssen, Arnhem (interieuradviseur)
• De Brug Werkplekinterieur, Eindhoven (wonen en werken)
• De Bundel (winkels voor biologisch bouwen en wonen met filialen in Nijmegen, Arnhem en Rotterdam)
• BureauBewust, Utrecht
  
• Frank Heerkens / Vorm en Inhout, Tilburg (meubels, keukens en objecten)
• Hiro natuurlijk wonen,Vogelenzang (+ webshop)
• Natuur in vorm, Breda
• Splinter Natuurlijk Wonen, Zwolle (keukens). Tel. 038-4601390
• Van Binnen, Rotterdam
  
• Zonnevlecht Natuurkeukens, Nuland
  
  
• Overweeg om in plaats van nieuwe spullen eens vaker tweedehands te kopen. Da's ook erg eco-logisch want er hoeven geen nieuwe grondstoffen te worden gebruikt!
  
  
• Kijk ook op de pagina Ecologisch leven en kritisch consumeren.
  

Milieuhuizen en duurzaamheidswinkels

• Amsterdam: Duurzaamheidswinkel (D-shop);  Duurzaam informatie- en adviescentrum en winkel Eco-Logisch
• Groningen: Energie(k) Advies Winkel, ondergebracht bij het Informatiepunt Duurzaam Bouwen
  
• Leiden: Kenniscentrum voor duurzame ontwikkeling en burgerinitiatieven: de 'Ideewinkel'
• Spijkenisse: Milieu Huis Spijkenisse
• Utrecht: Duurzaam Huis, Leidsche Rijn (dit huis is inmiddels gesloten, de website bestaat nog wel)
• Zoetermeer: Gezond Milieuhuis
• Zutphen: De Kaardebol - centrum voor duurzaamheid
  
• Zwartsluis: Natural Homes Shop
• De Bundel is een keten van winkels voor biologisch bouwen en wonen, met vestigingen in Arnhem, Nijmegen en Rotterdam
  
  
• Antwerpen (Be) Eko Huis Antwerpen
• Gent-Evergem (Be) MilieuAdviesWinkel

Ecologisch groenbeheer

• De Bolster V.O.F., Epe (biologische groenten-, kruiden- en bloemenzaden )
• Hoeve Vertrouwen, Wieringerwaard (ecologische bloembollen)
• Wilbrord Braakman, Schagen (ecologische bloembollen)
• Info over biologische bloemen
• Rozenkwekerij De Bierkreek, IJzendijke (rozen met EKO-merk)
• Kwekerij Bloemrijk - pluktuin biologische zomerbloemen (Wageningen)
• Kliphuis biologische snijbloemen, Rotterdam
• Coöperatieve Kwekersvereniging Biobol (Zwaagdijk)
  
• Hans Carlier / Project Aarde, Zutphen (permacultuur en natuurrijk tuinieren)
• Loek Gorris / Eco-care, Eefde (creatieve ecologische tuinontwerpen)
• Groene Velden, Lelystad
• Biologische boomkwekerijen
  
• De Kleine Aarde, Boxtel (oa. ecologische voorbeeldtuinen)
  
• Vereniging voor Ecologische Leef- en Teeltwijzen (VELT) vooral actief in België; ook afdelingen in (zuid)Nederland
  
  
• Permacultuur in Nederland >>>
  
  
• Stichting Oase
  Landelijk netwerk dat zich inzet voor meer natuurrijke tuinen en parken en heemtuinen, op alle mogelijke locaties 'van biotoopschaal tot landschapspark'. Oase heeft op het eigen terrein in Beuningen (bij Nijmegen) een informatiewinkel en fantastische tuinen met een grote vijver, een vlinderheuvel en een leembouw-paviljoentje. De stichting geeft ook een inspirerend kwartaaltijdschrift uit: Oase.
  
  
  Stichting Oase, Kloosterstraat 5a, 6641 KW Beuningen. 024-6771974, info@stichtingoase.nl
  
  
• Wilde Weelde
  Dit is een Vakgroep Natuurrijke Omgeving: een vereniging van vakbekwame mensen en bedrijven, die deskundig zijn in het ontwerpen, aanleggen en onderhouden van natuurrijke tuinen, parken en landschappen. Bij Wilde Weelde zijn veel ecologisch werkende hoveniers en tuinarchitecten aangesloten, maar ook planten-, zaad- en boomkwekers en andere adviseurs en specialisten.
  Het zijn mensen met meestal kleinschalige bedrijven voor wie ecologisch groen geen modeverschijnsel is, maar een bewuste keuze. Contactgegevens van de aangesloten leden staan op de website!
  
  Vakgroep Wilde Weelde, Reigerlaan 63, 1241 EC Kortenhoef. 035-6565859, e-mail: wildeweelde@planet.nl